Jeśli korzystają Państwo w czasie zajęć szkolnych z naszych materiałów, prosimy o przeprowadzenie, opracowanie i przesłanie nam wyników specjalnej ankiety pozwalającej ocenić przydatność naszych propozycji. Bardzo interesuje nas opinia Państwa i Państwa uczniów!
Jeśli mają Państwo pytania czy wątpliwości, proszę kontaktować się z nami korzystając z adresu euhoupl@euhou.net.
Jak zmierzyć odległość do gwiazd? A do innych niż nasza galaktyk? Zwykle trudno się kierować jasnością kosmicznego obiektu - przecież na niebie tak samo może wyglądać bardzo jasny, ale daleki obiekt i drugi słabszy, ale położony bliżej.
Przez setki lat uczeni nie wiedzieli więc nawet, że każda z gwiazd jest w innej odległości od Ziemi - uważano, że znajdują się one wszystkie na jednej, obracającej się sferze. W XIX wieku udało się wreszcie metodami geometrycznymi zmierzyć odległość do pierwszych kilku gwiazd i w przybliżeniu zbadano kształt i rozmiary naszej Galaktyki - Drogi Mlecznej. Wkrótce pojawił się jednak następny problem: czy widoczne na nocnym niebie mgliste "chmurki" - mgławice są obiektami znajdujacymi się wewnątrz Galaktyki, czy też może niektóre z nich to inne galaktyki podobne do naszej. Tę kwestię rozstrzygnęły dopiero badania cefeid - niezwykłych pulsujących gwiazd - wykonane w 1912 roku przez amerykańską uczoną Henriettę Leavitt. Dzięki jej odkryciu udało się zmierzyć odległość do mgławicy Andromedy i Wielkiego Obłoku Magellana, które okazały się oddzielnymi od naszej galaktykami. Teraz, dzięki danym dotyczącym gwiazd z Wielkiego Obłoku Magellana takie badanie możemy wykonać i my. Wystarczy tylko poznać własności cefeid.
Wszelkie pytania dotyczące ćwiczenia prosimy nadsyłać e-mailem na adres .
Program nauczania/Przedmioty: Fizyka i astronomia - szkoła ponadgimnazjalna Podstawa programowa: Energia i jej przemiany. Transport energii. Temat: Fala płaska i kulista, natężenie fali. Podstawa programowa: Budowa i ewolucja Wszechświata. Temat: Odległości we Wszechświecie. Postawa programowa: Narzędzia współczesnej fizyki i ich rola w poznawaniu mikro- i makroświata. Temat: Współczesne obserwatoria astronomiczne.
Jak zmierzyć odległość do gwiazd? A do innych niż nasza galaktyk? Zwykle trudno się kierować jasnością kosmicznego obiektu - przecież na niebie tak samo może wyglądać bardzo jasny, ale daleki obiekt i drugi słabszy, ale położony bliżej. 
Przez setki lat uczeni nie wiedzieli więc nawet, że każda z gwiazd jest w innej odległości od Ziemi - uważano, że znajdują się one wszystkie na jednej, obracającej się sferze. W XIX wieku udało się wreszcie metodami geometrycznymi zmierzyć odległość do pierwszych kilku gwiazd i w przybliżeniu zbadano kształt i rozmiary naszej Galaktyki - Drogi Mlecznej. Wkrótce pojawił się jednak następny problem: czy widoczne na nocnym niebie mgliste "chmurki" - mgławice są obiektami znajdujacymi się wewnątrz Galaktyki, czy też może niektóre z nich to inne galaktyki podobne do naszej. Tę kwestię rozstrzygnęły dopiero badania cefeid - niezwykłych pulsujących gwiazd - wykonane w 1912 roku przez amerykańską uczoną Henriettę Leavitt. Dzięki jej odkryciu udało się zmierzyć odległość do mgławicy Andromedy i Wielkiego Obłoku Magellana, które okazały się oddzielnymi od naszej galaktykami. Teraz, dzięki danym dotyczącym gwiazd z Wielkiego Obłoku Magellana takie badanie możemy wykonać i my. Wystarczy tylko poznać własności cefeid.
Opis ćwiczenia (pdf, 0.3 MB)
Dane (rar, 1.5 MB)
Dane (zip, 1.7 MB)